Molla Fenari (1350-1430)

(Matematik-Astronomi Bilgini)

İlk Türk şeyhülislamı olan Molla Fenari'nin asıl adı Şemseddin Mehmed'dir. 1350 yılında Maveraünnehir'de doğmuş, 1430 yılında Bursa'da ölmüştür. Devrinin en ünlü bilginlerinden idi.

Dinî bilgiler yanında
matematik ve astronomide de derin bilgi sahten olan bir müderris (profesör)'tir. Yıldırım, Çelebi Mehmed ve II. Murad devirlerinde, bu hükümdarlardan ve halktan büyük saygı görerek vaşadı. Molla Fenari'nın Enmûzecü'l Ulûm (Bilimler Örneği) adlı eseri, yüz kadar bilim dalında ansiklopedik bilgiler verîr. Ayrıca Husûlü'l Bedâi Usûlü Şerait (Şeriat usulünde yenilikler meydana getirme) ve Feraizi Saraciye Şerhi adlı eserleri vardır.

Sultan II. Murad 1424 yılında ona "Müfti'l Enamlık" görevini verdi ve böylece şeyhülislamlık makamı kurulmuş oldu. O devirde şeyhülislam sadrazamdan sonra gelen en yüksek devlet memuru idi ve adalet, eğitim, diyanet işlerini yürütürdü.

Molla Fenarî, mahkemede Yıldırım Bayezid'in şahitliğini kabul etmeyerek, adalet önünde hükümdarla herhangi bir vatandaşın eşit haklara sahip olduğu ilkesini getirmiştir.